Một kỹ sư AI kiêm nhà ngôn ngữ học nghiệp dư, Tom Di Mino, tuyên bố đã giải mã được hệ thống chữ viết Linear A thời kỳ đồ đồng của nền văn minh Minoan, một bài toán mà giới học thuật theo đuổi suốt hơn một thế kỷ. Phát hiện này đang được các chuyên gia tại Đại học Rutgers và Cambridge thẩm định. Nếu được xác nhận, đây sẽ là cú địa chấn trong lĩnh vực ngôn ngữ học, tương tự như khi Linear B được giải mã năm 1952 và lên trang nhất New York Times.

AI và ngôn ngữ cổ: Công nghệ mở khóa lịch sử

Theo Di Mino, Linear A thuộc về một ngôn ngữ Semitic đã tuyệt chủng, là tiền thân của tiếng Hebrew trong Kinh Thánh, giống như mối quan hệ giữa tiếng Latin và tiếng Ý hiện đại. Ông bắt đầu nghiên cứu từ tháng 1 năm nay và có bước đột phá vào ngày 22/5. Linear A và Linear B (đã giải mã) có chung 60 ký tự âm tiết, nhưng Linear A thêm 13 ký tự riêng. Nhờ AI, Di Mino đã phân tích thống kê và nhận dạng mẫu để ghép các âm tiết với nghĩa, khác hẳn các nỗ lực trước đây của Cyrus Gordon (1957) không được công nhận rộng rãi.

Nếu thành công, AI không chỉ giúp giải mã lịch sử nhân loại mà còn mở ra hướng đi mới cho ngành công nghệ khai phá dữ liệu văn bản cổ. Các mô hình học máy và phân tích ngữ nghĩa có thể được ứng dụng để dịch các hệ thống chữ viết chưa biết khác, từ đó hé lộ những nền văn minh bị lãng quên. Đây là minh chứng cho sức mạnh của AI trong lĩnh vực nhân văn, không chỉ giới hạn ở mã nguồn hay robot.

Di Mino hiện đang chờ phản hồi từ giới học thuật. Nếu kết quả được xác nhận, đây sẽ là một trong những bước tiến quan trọng nhất của ngành ngôn ngữ học kể từ sau cú đột phá của Michael Ventris với Linear B. Cộng đồng công nghệ và khảo cổ đều đang theo dõi sát sao.