Quốc hội Romania ngày 5/5 đã thông qua kiến nghị bất tín nhiệm với 281 phiếu ủng hộ, vượt xa ngưỡng 233 phiếu cần thiết, chính thức lật đổ chính phủ thiểu số thân EU của Thủ tướng Ilie Bolojan. Động thái này đặt ra nguy cơ lớn đối với xếp hạng tín nhiệm nợ quốc gia, dòng vốn từ EU và sự ổn định của đồng leu.

Nguyên nhân khủng hoảng: Mâu thuẫn nội bộ liên minh cầm quyền

Chính phủ Bolojan chỉ tồn tại chưa đầy hai tuần sau khi đảng Dân chủ Xã hội (PSD), đảng lớn nhất quốc hội, rút khỏi liên minh bốn đảng vào cuối tháng 4. PSD đã bắt tay với phe đối lập cực hữu để đệ trình kiến nghị bất tín nhiệm, bất chấp việc chính phủ đang nỗ lực thu hẹp thâm hụt ngân sách lớn nhất Liên minh châu Âu.

Thủ tướng Bolojan đã chất vấn trước phiên bỏ phiếu: “Ai có thể nói Romania sẽ vận hành thế nào từ ngày mai? Các ông có kế hoạch không?”. Đồng leu Romania đã giảm xuống mức thấp kỷ lục so với euro ngay trước cuộc bỏ phiếu.

Kịch bản tiếp theo: Khó bầu cử sớm, thị trường lo ngại

Tổng thống Nicusor Dan tuyên bố kỳ vọng một chính phủ thân EU mới sẽ được thành lập trong thời gian hợp lý. Tuy nhiên, cả đảng Tự do của Bolojan và đảng Liên minh Cứu Romania (USR) đều từ chối đàm phán lại với PSD.

Dù phe đối lập cực hữu dẫn đầu các cuộc thăm dò dư luận, khả năng tổ chức bầu cử sớm là rất thấp vì Romania chưa từng làm điều này. Các thị trường tài chính lo ngại Bucharest có thể dao động trong cam kết giảm thâm hụt ngân sách, kéo theo rủi ro hạ bậc tín nhiệm trái phiếu chính phủ.