Việc Mỹ quyết định rút các thiết bị khoa học khỏi vùng biển nước này là một "cú sốc" và sẽ để lại khoảng trống lớn trong nghiên cứu, theo lời Giám đốc Ocean Networks Canada thuộc Đại học Victoria. Ocean Networks là mạng lưới cảm biến dưới biển cung cấp dữ liệu thời gian thực về điều kiện đại dương.

Mạng lưới 900 cảm biến bị tháo dỡ từ năm 2027

Theo Kate Moran, hệ thống của Ocean Networks và các hệ thống của Mỹ vốn hoạt động song song trong việc thu thập nhiệt độ, dòng chảy, mực nước biển và dữ liệu địa chấn. Dữ liệu này rất quan trọng cho quản lý ngư nghiệp, lập kế hoạch khẩn cấp và nghiên cứu biến đổi khí hậu.

Bắt đầu từ tuần này, Ocean Observatories Initiative sẽ mất mạng lưới hơn 900 cảm biến đại dương ngoài khơi Oregon, Washington, Alaska, Bắc Carolina và Greenland. Đến năm 2027, Quỹ Khoa học Quốc gia Mỹ sẽ tháo dỡ hầu hết hệ thống vốn được lên kế hoạch hoạt động thêm 15-20 năm nữa. Thời điểm này đặc biệt tệ hại khi hiện tượng El Niño dự kiến xuất hiện dọc bờ biển Thái Bình Dương vào mùa hè này, gây xáo trộn thời tiết và siêu sóng nhiệt biển.

Ed Dever, giáo sư Đại học bang Oregon, người từng tham gia lãnh đạo hoạt động của chương trình tại Tây Bắc Thái Bình Dương, mô tả đây là "sự mất mát tê liệt về thông tin". Các nhà khoa học vẫn có thể thu thập dữ liệu bề mặt như nhiệt độ và phân bố chất diệp lục, nhưng thông tin bên dưới biển không thể thu thập từ vệ tinh, bao gồm cả dữ liệu về vùng oxy thấp.

Dever cho biết chương trình, khởi động năm 2015, được thiết kế với mốc 25-30 năm dựa trên đồng thuận khoa học rằng phát hiện tín hiệu khí hậu có ý nghĩa cần ít nhất 30 năm dữ liệu liên tục. Sau 10 năm, nó mới chỉ đưa ra một vài gợi ý.

Tại Ocean Networks, đã hoạt động được 20 năm, Moran đồng ý rằng thời gian dài là thiết yếu để phát hiện xu hướng và bất thường. "Khi chúng tôi đạt mốc 10 năm, đó là lúc các bộ dữ liệu dài hạn trở nên vô cùng hữu ích, giúp tách biệt biến thiên tự nhiên khỏi tác động của biến đổi khí hậu, đồng thời hiểu được cường độ kiến tạo và địa vật lý".