Tổ chức chứng thực SSL miễn phí Let’s Encrypt vừa công bố lộ trình chuyển đổi sang chứng thực số hậu lượng tử (post-quantum) với tên gọi Merkle Tree Certificates (MTCs). Đây là bước đi nhằm bảo vệ Web PKI trước nguy cơ máy tính lượng tử phá vỡ các thuật toán chữ ký hiện tại.

Vì sao cần gấp?

Trong thời gian dài, giới bảo mật chủ yếu lo ngại dữ liệu mã hóa có thể bị giải mã trong tương lai. Nhưng giờ đây, các cơ quan như NSA Mỹ, NIST và EU đã đặt mốc 2030-2035 để loại bỏ các chuẩn RSA-2048 và ECDSA-P256. Google (GOOGL) và Cloudflare cũng đã cam kết chuyển đổi vào năm 2029. Go 1.27 vừa tích hợp ML-DSA, báo hiệu hạ tầng chữ ký hậu lượng tử đã sẵn sàng.

Vấn đề kích thước

Thách thức lớn nhất là kích thước dữ liệu. ML-DSA-44 có chữ ký 2.420 byte, gấp gần 10 lần RSA-2048 (256 byte). Một phiên TLS thông thường mang 5 chữ ký và 2 khóa công khai, nếu thay toàn bộ bằng ML-DSA, dung lượng vượt quá 10KB, đủ để làm chậm kết nối đáng kể. MTCs giải quyết vấn đề này bằng cách sử dụng cấu trúc Merkle Tree giúp xác thực nhanh mà vẫn an toàn trước tấn công lượng tử.

Tác động đến người dùng

Với người dùng thông thường, bạn sẽ không thấy gì thay đổi khi duyệt web, nhưng các website, ứng dụng và thiết bị IoT sẽ được bảo vệ ngay từ tầng gốc. Let’s Encrypt hiện cấp phát hơn 300 triệu chứng chỉ mỗi năm, nên bất kỳ thay đổi nào cũng ảnh hưởng đến toàn bộ hệ sinh thái internet trên toàn cầu, bao gồm cả Việt Nam.