Giá dầu tăng hơn 3%, vàng quay đầu giảm, còn hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ phân hóa mạnh đầu tuần sau khi Mỹ và Iran tiếp tục mở các đợt tấn công mới, đẩy căng thẳng tại eo biển Hormuz lên mức nguy hiểm hơn.

Bức tranh tổng quan

Phố Wall khép lại tuần giao dịch trước với sắc xanh lan tỏa. Trong phiên cuối tuần ngày thứ Sáu 10/7, chỉ số S&P 500 (SPY) 7,517 (0.0%) tăng 0,8% lên 7.543,64 điểm, Dow Jones (DIA) 52,442 (0.0%) nhích 0,3%, tương đương 139,02 điểm, lên 52.478,41 điểm, còn Nasdaq (QQQ) 25,043 (0.0%) Composite bứt phá 1,3%, tương đương 336,24 điểm, lên 26.206,89 điểm. Nhóm cổ phiếu công nghệ và thông tin tích cực quanh việc niêm yết của SK Hynix tại Mỹ đã thúc đẩy đà tăng này, khi giới đầu tư kỳ vọng lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran sẽ được duy trì.

Tuy nhiên, kỳ vọng đó nhanh chóng đổ vỡ. Cuối tuần qua, Iran bị cáo buộc tấn công một tàu container tại eo biển Hormuz, khiến tàu bốc cháy và một thủy thủ mất tích. Tổng thống Mỹ sau đó tuyên bố tái áp đặt phong tỏa đối với tuyến hàng hải chiến lược này, kèm mức phí 20% áp lên hàng hóa quá cảnh. Bước sang sáng thứ Hai 13/7, quân đội Mỹ tiến hành thêm nhiều đợt không kích nhằm vào Iran, còn Tehran đáp trả bằng cách nhắm mục tiêu vào nhiều quốc gia trong khu vực Trung Đông, khiến hợp đồng tương lai chỉ số tại Mỹ mở phiên trong trạng thái phân hóa: hợp đồng tương lai S&P 500 giảm 0,3%, hợp đồng Dow Jones gần như đi ngang, trong khi hợp đồng Nasdaq lùi tới 0,8% do nhóm cổ phiếu chip và bộ nhớ như SanDisk, Western Digital và Micron MU $934.47 (0.0%) đều giảm gần 5% trước giờ mở cửa, trong khi các tập đoàn năng lượng như ExxonMobil XOM $143.85 (0.0%), ConocoPhillips (COP) và Chevron CVX $180.33 (0.0%) đồng loạt tăng khoảng 1% nhờ giá dầu leo thang.

Trong bối cảnh đó, hệ thống phân tích định lượng của VnRead tiếp tục phát tín hiệu thận trọng cho chiến lược ngắn hạn (2-8 tuần), giữ khuyến nghị nắm giữ với điểm xếp hạng 6/10 và điểm tổng hợp +0,110. Trong đó, yếu tố kỹ thuật đóng góp +0,175, yếu tố cơ bản +0,158, còn tâm lý thị trường hơi nghiêng về tiêu cực ở mức -0,003. Nhóm tài chính dẫn đầu về tín hiệu kỹ thuật, còn tiêu dùng thiết yếu đứng đầu về nền tảng cơ bản, trong khi vật liệu cơ bản và quốc phòng có dấu hiệu suy yếu. Diễn biến này cũng thể hiện rõ ở dòng tiền giữa các nhóm ngành: y tế và quốc phòng dẫn đầu với điểm số lần lượt +0,295 và +0,267. Năng lượng đạt +0,202, còn tiêu dùng thiết yếu là +0,189, cho thấy dòng tiền đang tìm đến các nhóm phòng thủ. Ở chiều ngược lại, công nghệ ở mức -0,039, công nghiệp -0,099 và vật liệu cơ bản -0,160, là ba nhóm chịu áp lực bán mạnh nhất khi rủi ro địa chính trị leo thang.

Cổ phiếu nổi bật

Câu chuyện đáng chú ý nhất trong hệ thống xếp hạng tuần này thuộc về Nuvalent (NUVL), cổ phiếu nhảy 14 bậc lên vị trí 21 trong bảng xếp hạng tổng thể, với điểm phân vị nằm trong nhóm 3% dẫn đầu toàn thị trường và khuyến nghị mua. Động lực đến từ việc GlaxoSmithKline (GSK) công bố thâu tóm Nuvalent với giá 124 USD mỗi cổ phiếu, tổng giá trị thương vụ lên tới 10,6 tỷ USD. Hai loại thuốc chủ lực của công ty là Zidesamtinib và Neladalkib đều đã được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) trao quy chế đột phá và thuốc hiếm, với các quyết định phê duyệt dự kiến lần lượt vào tháng 9 và tháng 11 năm 2026. Rủi ro lớn nhất với nhà đầu tư lúc này là thương vụ có thể đổ vỡ trước khi hoàn tất.

Ở nhóm công nghiệp, tập đoàn đường sắt CSX $49.87 (0.0%) (CSX) tăng 9 bậc lên vị trí 18, đồng thời lọt vào top 5 cổ phiếu có điểm số cao nhất toàn thị trường theo dữ liệu từ hệ thống giao dịch AI của VnRead, với phân vị điểm số thuộc nhóm 3% hàng đầu. Tân giám đốc điều hành Steve Angel, người từng lãnh đạo tập đoàn khí công nghiệp Linde, đang thúc đẩy quá trình tái cấu trúc, giúp biên lợi nhuận hoạt động quý I/2026 tăng 560 điểm cơ bản so với cùng kỳ. Giới đầu tư đang chờ báo cáo kết quả kinh doanh quý II sắp công bố để xác nhận đà cải thiện này có tiếp diễn hay không.

Ngược chiều, Copart (CPRT) là cổ phiếu tụt hạng mạnh nhất, rơi 24 bậc xuống gần cuối bảng xếp hạng, với điểm phân vị chỉ nằm trong nhóm 3% thấp nhất và khuyến nghị bán. Nguyên nhân chính là thông tin Giám đốc điều hành Jeff Liaw sẽ rời nhiệm sở từ ngày 31/7, khiến giới đầu tư tổ chức thêm hoài nghi về khả năng công ty vượt qua giai đoạn nhu cầu ngành công nghiệp suy yếu. Định giá theo P/E kỳ vọng của cổ phiếu đã co lại còn khoảng 16,67 lần, phản ánh mức chiết khấu rủi ro ngày càng lớn mà thị trường áp cho cổ phiếu này.

Trong khi đó, Graco (GGG) giảm 11 bậc sau khi công bố doanh số hữu cơ quý I giảm 6%, biên lợi nhuận gộp thu hẹp 60 điểm cơ bản do khoản chi phí thuế quan khoảng 7 triệu USD, với báo cáo quý II dự kiến công bố ngày 22/7 tới là mốc quan trọng cần theo dõi. Hasbro (HAS) cũng mất 7 bậc khi đà tăng giá dầu do xung đột Mỹ-Iran làm dấy lên lo ngại chi phí nhựa và vận chuyển của hãng đồ chơi này sẽ bị đội lên đáng kể trong các quý tới, cho thấy tác động lan tỏa của căng thẳng địa chính trị vượt ra ngoài nhóm năng lượng truyền thống.

Yếu tố vĩ mô

Diễn biến nổi bật nhất trên thị trường hàng hóa vẫn là giá dầu. Dầu Brent $79.79/thùng (▲1.6%) tăng 3,4%, tương đương 2,58 USD, lên 77,72 USD một thùng, còn dầu WTI $74.93/thùng (▲1.5%) của Mỹ tăng 3,5%, tương đương 2,48 USD, lên 72,92 USD một thùng tính đến giữa phiên tại châu Âu, sau khi có thời điểm đầu phiên bật tăng gần 5%. Trước đó, trong ngày cuối tuần, giá dầu từng vọt hơn 5% lên vùng trên 75 USD với WTI và khoảng 80 USD với Brent ngay sau tuyên bố tái phong tỏa eo biển Hormuz của Tổng thống Mỹ. Giới phân tích năng lượng cảnh báo nếu dòng chảy dầu thô qua eo biển này bị gián đoạn kéo dài, chi phí năng lượng toàn cầu và áp lực lạm phát sẽ còn tăng thêm.

Diễn biến trái chiều lại xuất hiện trên thị trường vàng, vốn thường được xem là kênh trú ẩn trong khủng hoảng địa chính trị. Giá vàng giao ngay giảm hơn 1%, khi giới đầu tư lo ngại xung đột leo thang sẽ đẩy lạm phát lên cao, qua đó củng cố khả năng Fed duy trì lãi suất ở mức cao lâu hơn dự kiến thay vì cắt giảm. Đồng USD và lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ đều nhích lên trong bối cảnh này. Dưới sự điều hành của Chủ tịch Fed Kevin Warsh, kịch bản giữ nguyên lãi suất xuyên suốt năm 2026 đang gây sức ép lên nhóm tài sản nhạy cảm với chi phí vốn, thể hiện rõ qua việc cổ phiếu khai thác tiền số Hut 8 (HUT) tụt 6 bậc trong bảng xếp hạng vì chi phí năng lượng tăng và triển vọng lãi suất neo cao, trong khi CrowdStrike (CRWD), vốn đã tăng hơn 90% trước thềm báo cáo kết quả kinh doanh, cũng mất 6 bậc khi định giá bị xem là đã phản ánh quá nhiều kỳ vọng tích cực.

Nhìn về phía trước

Tuần này, giới đầu tư cần theo dõi sát một số mốc sự kiện quan trọng. Graco sẽ công bố kết quả kinh doanh quý II vào ngày 22/7, trong khi quá trình chuyển giao vị trí Giám đốc điều hành tại Copart chính thức có hiệu lực từ ngày 31/7. Bên cạnh đó, Arista Networks (ANET), cổ phiếu công nghệ đã tăng 9 bậc nhờ vai trò then chốt trong hạ tầng mạng phục vụ AI, dự kiến công bố báo cáo tài chính vào đầu tháng 8, trong khi các phát biểu tiếp theo từ giới chức Fed về lộ trình lãi suất sẽ là yếu tố then chốt định hình tâm lý thị trường trong bối cảnh xung đột Mỹ-Iran chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Nhìn xa hơn, hệ thống phân tích định lượng VnRead cho chiến lược trung hạn (2-4 tháng) tiếp tục nghiêng về nắm giữ, với điểm xếp hạng 6/10 và điểm tổng hợp +0,123, nhỉnh hơn khung ngắn hạn nhờ tâm lý thị trường cải thiện nhẹ lên +0,020. Đà tăng trưởng, lợi nhuận doanh nghiệp và vị thế dòng tiền vẫn là ba trụ cột hỗ trợ chính, trong khi định giá tiếp tục là lực cản đáng kể và yếu tố lãi suất, thanh khoản cho tín hiệu trái chiều. Điểm yếu nhất trong bức tranh trung hạn nằm ở khía cạnh tường thuật thị trường, vốn đang bị kéo lùi bởi tâm lý tiêu cực xoay quanh diễn biến xung đột và bối cảnh vĩ mô bất định. Nhóm tài chính tiếp tục là ngành dẫn dắt cả về kỹ thuật lẫn nền tảng cơ bản trong khung thời gian này, còn năng lượng và tiêu dùng thiết yếu cũng cho thấy nền tảng tài chính vững chắc, trái ngược với tiện ích công cộng và vật liệu cơ bản, hai nhóm yếu nhất.

Bài viết mang tính phân tích, không phải khuyến nghị đầu tư.