Một thị trấn nhỏ tại Pennsylvania, Mỹ đang dậy sóng trước kế hoạch xây dựng sáu khuôn viên trung tâm dữ liệu AI, với tổng diện tích tương đương 51 siêu thị Walmart Supercenter trên 17 dặm vuông, chiếm tới 14% diện tích toàn thị trấn. Dân số Archbald chỉ vỏn vẹn 7.000 người, và cuộc chiến chống lại các đại gia công nghệ đã khiến 4/7 thành viên hội đồng thị trấn phải từ chức.
Vì sao Archbald trở thành điểm nóng AI?
Archbald từng là trung tâm khai thác than, nhưng khi ngành than suy tàn, thị trấn trở nên yên tĩnh. Tuy nhiên, các nhà phát triển data center, những người cung cấp hạ tầng cho AI, lại nhắm đến nơi này nhờ đường dây điện 500-kV Susquehanna-Roseland chạy ngang qua, kết nối nhà máy điện hạt nhân 2,5 GW tới New Jersey. Nguồn nước ngọt dồi dào và quỹ đất rộng cũng là lợi thế lớn. Những điều kiện này khiến Archbald trở thành địa điểm lý tưởng cho các hyperscaler (những tập đoàn công nghệ lớn) xây dựng hạ tầng AI.
Người dân lo ngại hóa đơn điện tăng, ô nhiễm tiếng ồn và ánh sáng
Cộng đồng bức xúc vì data center AI tiêu thụ lượng điện khổng lồ, ảnh hưởng trực tiếp đến giá điện và chất lượng điện cho hộ gia đình. Kinh nghiệm từ các thị trấn lân cận cho thấy hóa đơn tiền điện tăng vọt và điện áp không ổn định. Tổng thống Donald Trump từng kêu gọi các hyperscaler cam kết bảo vệ người dùng qua "ratepayer protection pledge," nhưng chưa đủ. Sự phản đối từ nhiều chính quyền địa phương khiến các dự án bị trì hoãn, gây thiệt hại hàng tỷ USD. Đến mức bốn trong bảy ủy viên hội đồng thị trấn đã từ chức cùng một số thành viên ban quy hoạch, vì bị tấn công cá nhân trên mạng xã hội. Trước đó, tại bang Indiana từng xảy ra vụ nổ súng vào nhà một chính trị gia vì tranh cãi về data center.
Câu chuyện của Archbald cho thấy mặt trái của cuộc đua AI: khi các tập đoàn công nghệ lớn đổ tiền xây dựng hạ tầng, cộng đồng địa phương phải gánh chịu hậu quả. Việc cân bằng giữa phát triển công nghệ và quyền lợi người dân trở thành bài toán nan giải. Bạn có thể theo dõi các diễn biến mới nhất trong chuyên mục công nghệ và AI của chúng tôi.
