Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 2/5 ban hành Thông báo số 21, lần đầu tiên kích hoạt cơ chế chống trừng phạt ngoài lãnh thổ với ba nguyên tắc cốt lõi: "không công nhận, không thực thi, không tuân thủ" các lệnh trừng phạt của Mỹ nhắm vào doanh nghiệp Trung Quốc giao dịch với Iran.

Nội dung

Thông báo nhằm trực tiếp vào hai sắc lệnh hành pháp 13902 và 13846 của Mỹ, vốn trừng phạt các cá nhân và tổ chức giao dịch với Iran. Ngày 24/4, Bộ Tài chính Mỹ đưa 5 cơ sở lọc dầu của Trung Quốc vào danh sách trừng phạt, gồm Hengli Petrochemical ở Đại Liên và bốn đơn vị nhỏ hơn tại Sơn Đông, Hà Bắc. Chưa từng có tiền lệ, Thông báo số 21 cho phép doanh nghiệp bị ảnh hưởng kiện đòi bồi thường tại tòa án Trung Quốc nếu đối tác nước ngoài cắt hợp tác để tuân thủ lệnh trừng phạt Mỹ.

Giới phân tích xem đây là động thái dằn mặt trước hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình tại Bắc Kinh ngày 14-15/5. Thông điệp từ Bắc Kinh rất rõ ràng: Trung Quốc muốn tự định ra luật chơi, không để hệ thống trừng phạt của Mỹ chi phối quan hệ thương mại năng lượng với Iran.