Thượng viện Nhật Bản vừa thông qua dự luật thành lập thủ đô dự phòng với tỷ lệ sát nút 123 phiếu thuận, 121 phiếu chống, khép lại một tuần đối đầu căng thẳng giữa liên minh cầm quyền và phe đối lập. Cuộc bỏ phiếu diễn ra tối thứ Sáu 24/7, chỉ một ngày trước khi kỳ họp Quốc hội Nhật Bản kéo dài 158 ngày, kể cả 8 ngày gia hạn, chính thức khép lại vào thứ Bảy 25/7.

Thỏa hiệp phút chót cứu dự luật

Dự luật từng được Hạ viện thông qua hôm thứ Tư 22/7 nhưng vấp phải sự phản đối quyết liệt tại Thượng viện, nơi phe đối lập kiểm soát đa số ghế. Dự luật chỉ vượt qua cửa ải cuối cùng nhờ thỏa hiệp đạt được vào phút chót tối thứ Sáu giữa đảng Dân chủ Tự do của Thủ tướng Takaichi, đảng Duy tân Nhật Bản và đảng nhỏ Team Mirai. Sáu đảng đối lập lớn còn lại đồng loạt bỏ phiếu chống, cho rằng đây thực chất là một thỏa thuận chính trị giữa hai đảng cầm quyền hơn là một chính sách phòng chống thiên tai nghiêm túc.

Khởi nguồn từ thỏa thuận liên minh

Ý tưởng thủ đô dự phòng bắt nguồn từ thỏa thuận liên minh mà đảng Dân chủ Tự do ký với đảng Duy tân Nhật Bản vào ngày 20/10 năm ngoái. Chính thỏa thuận này đã giúp bà Takaichi đắc cử làm nữ thủ tướng đầu tiên trong lịch sử Nhật Bản chỉ một ngày sau đó. Theo luật mới, một thành phố sẽ được chỉ định để tiếp quản các chức năng hành chính cốt lõi của quốc gia nếu Tokyo bị tê liệt bởi thảm họa lớn. Giới phê bình lo ngại luật thiếu tiêu chí rõ ràng để chọn địa điểm, đồng thời có thể bị lợi dụng nhằm thúc đẩy tham vọng đưa Osaka, thành trì chính trị của đảng Duy tân, thành đô thị đặc biệt ngang tầm Tokyo.